Pal onder de Tafelberg, met uitzicht op Robbeneiland en het indrukwekkende Greenpoint Stadium, volgt verslaggever Vincent de Vries het WK. Vanuit Kaapstad blogt hij dagelijks over de randzaken die een dergelijk evenement juist zo uniek en speciaal maken.
Aaron Mokoena, aanvoerder van Bafana Bafana, had het me meerdere keren gezegd. Als je in Zuid-Afrika bent, ga dan naar een township. Typisch een voorbeeld van ramptoerisme, vroeg ik hem nog? Immers, wat je daar aan treft, tussen al die krotten, dat is toch onmenselijk? Jawel, zei hij, maar alleen dan ervaar je het echte leven van Zuid-Afrika. Meer dan wanneer je tussen de blanken een biertje bestelt in het Waterfront in Kaapstad.
,,Bovendien leer je op deze manier meer over de ideologie erachter en help je juist de mensen die daar onder erbarmelijke omstandigheden wonen en leven’’, vervolgde Mokoena die eind jaren negentig nog bij Ajax speelde. ,,Veel hebben ze namelijk niet te besteden. Haal daar dan ook wat te eten of koop iets bij één van de vele stalletjes, ook al is het maar een kleinigheid. Voor nog geen euro heb je al iets fraais en je maakt hun dag meer dan goed.’’
Zelfgemaakte pennenbak
Inmiddels heb ik thuis verschillende ivoren olifanten, houten asbakken en een zelfgemaakte pennenbak staan. Dat sommige bij thuiskomst direct sneuvelen, ach, het gaat om het idee. Maar voor Willemijn Assink uit Enschede is dat niet voldoende. Dus toen zij werd benaderd om namens Respo International - een Zwolse organisatie die nauw samenwerkt met onder meer VWS, NOC*NSF, de Johan Cruyff Foundation en Eltingh Haarhuis Tennis & Events - een lokale en duurzame gehandicaptensportstructuur in Zuid-Afrikaanse townships neer te zetten, gericht op kinderen, bedacht zij zich geen moment.
Want dat is hard nodig, meent Assink, die sinds februari in Kaapstad zit. ,,Kinderen die in een township wonen hebben het al moeilijk, maar kinderen die ook nog eens een handicap hebben al helemaal! Die worden hier vaak aan hun lot overgelaten, ook omdat ze door hun ouders puur uit schaamte worden weggestopt of zelfs afgestoten. Ja, in sommige ontwikkelingslanden worden mensen met een handicap echt beschouwd als nutteloos en kansloos.’’
Een ander probleem is dat er voor deze groep op sportgebied vaak niets is om naar toe te gaan. ,,Daarvoor ontbreken niet alleen de faciliteiten. En dan hebben we het nog niet eens over het vervoer er naar toe. Je kunt ze natuurlijk niet zelf kilometers laten lopen.”
Uit de vicieuze cirkel
Met ambitieuze sportprogramma’s, zoals het opleiden van trainers zodat die in staat zijn om de activiteiten voor mensen met een handicap zelfstandig voort te zetten, wil Assink nu deze groep kinderen meer aan het bewegen te krijgen. Zodat zij uit die vicieuze cirkel komen en hen een waardig leven wordt gegund. En dat is belangrijk, aangezien het gevaar voor ontsporen op de loer ligt.
De eerste horde heeft Assink afgelopen week genomen, met het organiseren van sportdagen in Mitchell’s Plain nabij Kaapstad en Elandsdoorn in de provincie Limpopo. Een groot succes: er kwamen niet alleen enkele honderden kinderen met een handicap op af, maar ook VWS-minister Ab Klink en de Nederlandse ambassadeur Rob de Vos. Die zagen met eigen ogen dat sport, zoals blindenvoetbal, rolstoelbasketbal en zelfs het oer-Hollandse zaklopen, veel kan betekenen. ,,Ze vonden het allemaal even prachtig.’’
Eind december zit de taak van Assink er op in Zuid-Afrika. Wat zij dan hoopt te hebben bereikt? ,,Dat de mensen met een handicap hier beter in de maatschappij staan en begrepen worden door niet-gehandicapten. En natuurlijk hoop ik dat het dan goed op de rails staat. Dat als ik hier bijvoorbeeld over een jaar onaangekondigd langs kom, dat ze dan nog steeds met sportactiviteiten bezig zijn. Dat zou ik echt prachtig vinden, want het werk is hier natuurlijk nog lang niet af.’’ En is dat dan niet het geval, dan steekt Assink zo weer haar handen uit haar zakken, zegt ze. Het blijft elke keer weliswaar weer schrikken en slikken, zo’n township, maar dat is geen reden om ze te laten stikken. Helemaal niet als het WK dan al ver achter ons ligt.
Live twitterverslag vanuit Zuid-Afrika!